De SDG's, kompas voor impact?

De SDGs, een kompas voor impact?

De hele wereld scharen achter universele doelstellingen voor een duurzame ontwikkeling. Dat is de ambitieuze doelstelling van de Sustainable Development Goals, afgekort de SDGs. En het lijkt te werken.

Wereldwijd nemen overheden, bedrijven en organisaties actie om bij te dragen tot de realisatie van de doelen. Zijn de SDGs ook voor jou een referentiekader? Je vindt in dit artikel meer info over de SDGs, pro's en contra's van hun toepassing, en een aantal praktijkvoorbeelden.

Van waar komen de SDGs?

De SDGs komen niet uit de lucht gevallen. Ze zijn het vervolgtraject van de Milleniumdoelen van de Verenigde Naties (VN) die vanaf 2000 mikten op een realisatie tegen 2015. Na enige vooruitgang geboekt te hebben met de Millenniumdoelen, maar vooral na veel hiaten ontdekt te hebben in die doelen, ontwikkelde de VN de  Sustainable Development Goals. Op 1 januari 2016 ging de resolutie van kracht. 

Van MDG naar SDGSustainable Development Goals

In tegenstelling tot de Milleniumdoelen (MDG) zijn de SDGs niet enkel gericht op ontwikkelingslanden. Alle landen, arm en rijk(er), worden aangesproken op hun verantwoordelijkheid in de grote uitdagingen van vandaag. De SDGs erkennen dat effectieve armoedebestrijding hand in hand moet moet gaan met strategieën voor economische ontwikkeling, onderwijs, gezondheid, sociale rechten, werkgelegenheid en milieubescherming. Om die complexe uitdagingen aan te gaan worden overheden, bedrijven en organisaties, kennisinstellingen en burgers tot actie aangezet. Multi-stakeholder partnerschappen worden sterk aangemoedigd. 

Concrete targets

17 grote doelstellingen, met telkens een reeks concrete targets die bereikt moeten worden tegen 2030. Zo heeft de hoofdoelstelling ‘Beëindig armoede in al haar vormen’ zeven targets of subdoelstellingen. Bij elke target horen dan weer één of twee indicatoren waarmee de voortgang gemeten kan worden. De VN vraagt alle  lidstaten te rapporteren over de stand van zaken betreffende die indicatoren.  

Voortgang meten

De VN-indicatoren zijn vooral ontwikkeld om op nationaal niveau te rapporteren. Voor heel wat organisaties en bedrijven is het niet gemakkelijk om de indicatoren toe te passen op hun eigen werking. Hoe bepaal je bijvoorbeeld het ‘aandeel van vrouwen en meisjes van 15 jaar of ouder dat seksueel geweld onderging door iemand anders dan de intieme partner, in de afgelopen 12 maanden, per leeftijd en plaats’, zelfs als je werking vecht tegen seksueel geweld op vrouwen? 

Avance Impact en PwC Nederland maakten brochures die ondernemers op weg zet om zich de indicatoren eigen te maken. Ook het SDG Compass kan je hierin helpen.

 

De SDGs zijn veel meer dan 17 doelstellingen

waar niemand tegen kan zijn.

 

Waarom zijn de SDGs interessant?

  • Alle VN-lidstaten zijn het er over eens dat de grote uitdagingen van onze tijd vervat zitten in de  SDGs. Een grondige contextanalyse ligt aan hun basis. Als ze waarheid worden, zou de wereld zou een betere plek zijn voor iedereen.  

 

  • Wie kan aantonen dat hij/zij bijdraagt aan de doelen, maakt de noodzaak van zijn/haar acties dus meteen duidelijk.

 

  • De SDGs zijn een ‘universele taal’ die vertrouwd is (aan het worden) bij investeerders, bedrijven, kennisinstellingen en het middenveld. Het wordt voor fondsenwerving en partnerschappen gemakkelijk te duiden dat je samen strijdt voor hetzelfde doel. Ook in je communicatie ben je snel herkenbaar.

 

  • De SDGs zijn veel meer dan 17 doelstellingen waar niemand tegen kan zijn. In de targets of subdoelstellingen worden concrete problemen en aandachtspunten benoemd, zoals de inclusie van welbepaalde doelgroepen. In verstaanbare taal en met ‘facts and figures’ wordt de omvang van het probleem duidelijk gesteld. Een reële hulp om dossiers te schrijven, of een veranderingstheorie (theory of change) te versterken. 

 

Zijn er valkuilen van de SDGs ?

  • De SDGs zoals we die vinden op de website van de VN hebben een wereldwijd perspectief. Het is vaak nodig om een selectie of vertaalslag te maken van de contextanalyse en zelfs in/van de (sub)doelen. Op welke regio focus jij, hoe is daar de toestand, en waar moet het naartoe? In België kan cijfermateriaal van het Federaal Planbureau of de Gemeente- en stadsmonitor helpen. De Vereniging voor Steden en Gemeenten ondersteunt hiertoe lokale besturen, maar ontsluit ook al 50 goede praktijken waar iedereen inspiratie kan vinden (lees hieronder ‘Goede praktijken’).

 

  • Hetzelfde verhaal speelt zich af met de indicatoren waarop vooruitgang in het behalen van de doelen kan gemeten worden. Zelfs het Belgische Planbureau is nog zoekende naar een aantal indicatoren of een manier om de gegevens te verzamelen. Toch is ook daar al goed werk verzet, waarop je kan bogen om binnen jouw inhoudelijke of geografische afbakening. (zie ook ‘Voortgang meten’ in dit artikel)

 

  • Tot slot bestaat het risico dat de SDGs oppervlakkig worden gebruikt. Een sloganesk “Wij dragen bij tot meer welzijn (SDG 3)" maakt die bijdrage weinig concreet en geloofwaardig. De SDGs moedigen aan tot publiek engagement voor een aantal doelstellingen én tot rapportering over je bijdrage. 

 

Goede praktijken

VVSG

De Vlaamse Vereniging voor Steden en Gemeenten (VVSG) startte in 2017 een piloottraject met lokale besturen, die intensief begeleid worden om effectief bij te dragen tot de SDGs. Met de gemeenteverkiezingen in aantocht krijgen ambtenaren, politici en lokale initiatieven inspiratie en tools aangereikt om een duurzame toekomst te schrijven. Op de website van de VVSG vind je heel wat projecten die inspelen op de SDG-doelen. In Blankenberge bijvoorbeeld helpen buddies kwetsbare gezinnen om financiële kluwens te ontwarren of door te verwijzen naar de juiste hulp.

Wie ideeën zoekt om bij te dragen aan de SDG’s, kan zich inspireren doorheen een groeiende databank. Onder SDG 1 Geen armoede vind je bijvoorbeeld mogelijkheden die reiken van sensibilisering op school tot Housing first acties.

Pro Natura

Pro NaturaPro Natura is een bedrijf uit de sociale economie dat jobs creëert via innoverende ecologische projecten. Pro Natura is sinds haar ontstaan dus een bedrijf dat de duurzame driehoek ‘people, profit, planet’ waarmaakt. In hun duurzaamheidsrapport 2016 verhouden ze zich expliciet tot de SDGs. 

Een apart artikel wijdden we aan Triodos Bank. 

En jij? 

Ben je getriggerd door de SDGs en wil je ze verder inzetten om impactgericht te werken? Hopelijk kan je aan de slag met een van de tools uit dit artikel. Ook Impact Wizard bevat tegenwoordig de 17 doelstellingen en 169 targets.

Zijn de SDGs al een gids voor jouw werk en communiceer je over je resultaten? Vond je goede indicatoren om voortgang te meten? Laat het ons weten! We delen graag jouw expertise met het Impactnetwerk. 

 

 

 

 

 

 

 

Lees meer

Wil je in in een vorming aan de slag met de SDGs, dan vind je in de Training Guide van Pax Christi inspiratie.

Socius legde een relatie tussen de SDGss en de opmaak van een maatschappelijke contextanalyse aan de hand van een tool: de SDG-zoomlens.